Relacja z konferencji – ORE Warszawa

W dniu 6 czerwca 2017 roku w Warszawie odbyła się konferencja nt. doradztwa zawodowe dla uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi. Organizatorem konferencji był Ośrodek Rozwoju Edukacji w Warszawie. Podczas konferencji jej uczestnicy mogli wysłuchać referatów dotyczących, między innymi: „Doradztwa zawodowego w nowej podstawie programowej”, „Efektywnego doradztwa edukacyjno – zawodowego dla dzieci, młodzieży i dorosłych – nowe perspektywy doradztwa”, „Wsparcie szkół i placówek w zakresie doradztwa zawodowego przez Poradnię Psychologiczno – Pedagogiczną – praktyczne rozwiązania systemowe”. Wysłuchano dwóch referatów poświęconych zadaniom doradcy zawodowego w środowisku szkolnym, z podkreśleniem doradztwa indywidualnego, grupowego i roli Stowarzyszenia Doradców Zawodowych i Szkolnych. Ważnymi punktami konferencji było podkreślenie konieczności organizowania doradztwa zawodowego w szkołach i placówkach specjalnych dla młodzieży niepełnosprawnej w specjalnych ośrodkach szkolno-wychowawczych, zagrożonej niedostosowaniem społecznym i niedostosowanych społecznie w placówkach resocjalizacyjnych. Konferencja zakończona została panelem dyskusyjnym na temat potrzeb szkół i placówek w obszarze efektywnego doradztwa zawodowego. A jest to temat bardzo istotny, szczególnie wobec młodzieży z niepełnosprawnościami, która po gimnazjum wybiera szkołę średnią, lub po szkole ponadgimnazjalnej musi zdecydować się odnośnie kontynuowania nauki czy podjęcia pracy w wybranym zawodzie (najgorszą i niedopuszczalną rzeczą jest pozostanie młodego człowieka w domu). Problemy z wyborem drogi dalszej nauki mają zwłaszcza ci uczniowie, którzy z różnych powodów nie mogą lub nie chcą kontynuować nauki w liceach lub technikach, a jednocześnie nie potrafią znaleźć sobie oferty w szkołach typu zawodowego, szczególnie, że istotne są ich ograniczenia zdrowotne (o przeciwwskazaniach do nauki i wykonywania określonych zawodów muszą wypowiadać się jednak lekarze medycyny pracy, a nie doradcy zawodowi). Uczniowie z niepełnosprawnością mają zwykle, choć w różnym stopniu i zakresie, ograniczoną zdolność do pracy na skutek mniejszej sprawności funkcjonalnej organizmu, co oznacza, że może im być trudniej samodzielnie ocenić własne możliwości zawodowe i szanse na rynku pracy. Podjęcie niewłaściwej lub przypadkowej decyzji zawodowej ma dla osób z niepełnosprawnością daleko poważniejsze konsekwencje niż dla osób pełnosprawnych, a są to: narażanie na zbędny i długotrwały wysiłek związany z uzyskaniem kwalifikacji zawodowych, który nie owocuje możliwościami podjęcia pracy, co w przyszłości może powodować osłabienie motywacji do dalszej rehabilitacji zawodowej, poszukiwania jakiejkolwiek pracy zarobkowej i zaniechanie w ogóle aktywności o charakterze zawodowym.
W Polsce żyje blisko 3,6 mln osób z niepełnosprawnością, w tym 2,5 mln w wieku tzw. produkcyjnym. Spośród nich pracuje zaledwie 450 tyś. (26%) – co wynika z danych GUS za IV kwartał 2016 roku. W niektórych krajach Unii Europejskiej zatrudnienie osób z niepełnosprawnościami wynosi około 50%. A przecież wg. Międzynarodowej Organizacji Pracy (MOP) rehabilitacja zawodowa jest częścią ogólnego procesu rehabilitacji osób z niepełnosprawnością. Rehabilitacja zawodowa ma bowiem na celu uzyskanie, utrzymanie i awans w odpowiedniej pracy, a w perspektywie pełna integrację ze środowiskiem. Należy więc stworzyć sprawny system orientacji i poradnictwa zawodowego we wszystkich szkołach, także w szkołach i ośrodkach specjalnych tak, aby umożliwić w przyszłości ich absolwentom znalezienie pracy.
Zgodnie z nowym prawem oświatowym w szkołach wszystkich typów organizowane będą zajęcia związane z wyborem kierunku kształcenia i zawodu oraz planowaniem kształcenia i kariery szkolnej (od 1 września 2017 roku takie zajęcia będą już prowadzone w klasach siódmych szkół podstawowych i klasach pierwszych szkół branżowych).

                                                                       Opracowała:
Monika Gołubiew  – Konieczna